
30 07 2026 | 07:30
Ένας νέος ανεξάρτητος φορέας που θα συσταθεί εκ του μηδενός και δεν θα υπάγεται σε κάποιο υπουργείο, πρόκειται να αναλάβει το πρώτο στάδιο της διερεύνησης για την πιθανή ένταξη της πυρηνικής ενέργειας στον ελληνικό ενεργειακό σχεδιασμό.
Το νέο σχήμα θα λειτουργεί, σύμφωνα με τις πληροφορίες, ως διακριτός φορέας και φιλοδοξεί να έχει ενεργοποιηθεί μέχρι το φθινόπωρο, προκειμένου να ξεκινήσει άμεσα την εκπόνηση της Έκθεσης Αξιολόγησης που προβλέπει η διαδικασία NEPIO (Nuclear Energy Programme Implementing Organization) του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας για τις χώρες που εξετάζουν την ανάπτυξη πυρηνικού προγράμματος.
Η σχετική εισήγηση παρουσιάζεται σήμερα στο Υπουργικό Συμβούλιο από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τον υφυπουργό Νίκο Τσάφο, ο οποίος και έχει αναλάβει το συντονισμό του project και λογικά θα έχει το ρόλο του επικεφαλής και τη συνολική εποπτεία. Ο ίδιος είχε κάνει ειδική αναφορά στο θέμα τον Ιούνιο από το βήμα εκδήλωσης για τη πυρηνική ενέργεια (https://energypress.gr/news/xekina-i-diadikasia-gia-axiologisi-tis-pyrinikis-energeias-stin-ellada-os-mia-apo-tis-pithanes).
Στο σχήμα θα συμμετέχουν σύμφωνα με τις πληροφορίες όλα τα υπουργεία που εμπλέκονται άμεσα στις ενεργειακές, γεωπολιτικές, αμυντικές, περιβαλλοντικές και υγειονομικές διαστάσεις του εγχειρήματος.
Αν και η σύνθεση του φορέα, οι ακριβείς του αρμοδιότητες και ο τρόπος λειτουργίας του μένει να διευκρινιστούν, θεωρείται βέβαιη η συμμετοχή των υπουργείων Εξωτερικών, Εθνικής Άμυνας, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ανάπτυξης, Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας, καθώς και Υγείας.
Το στοίχημα της ευελιξίας
Στην πράξη, το επικείμενο σήμερα “πράσινο φως” από το Υπουργικό αποτελεί την εφαρμογή της προ μηνών εξαγγελίας Μητσοτάκη από το Παρίσι για τη δημιουργία μιας κυβερνητικής επιτροπής, (https://www.primeminister.gr/2026/03/10/38077) που θα εξετάσει αν οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες (Small Modular Reactors- SMR), μπορούν να έχουν έναν ρόλο στο ελληνικό ενεργειακό σύστημα.
Στο ερώτημα γιατί τελικά επελέγη να συσταθεί ένας νέος ανεξάρτητος φορέας, αντί να ενταχθεί η πρωτοβουλία υπό την ομπρέλα του ΥΠΕΝ ή να υπαχθεί στην Επιτροπή του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), όπως ήθελαν κάποιες αρχικές σκέψεις ή ακόμη και να “τρέξει” σε επίπεδο Πρωθυπουργού, η απάντηση συνδέεται με την ευελιξία που πρέπει να έχει το σχήμα. Καθώς επίσης με το γεγονός ότι σε αυτό θα συμμετέχουν κρίσιμοι κρίκοι του κυβερνητικού και κρατικού μηχανισμού.
Αν και μένει να καθοριστούν ακόμη αρκετά ζητήματα, εκτιμάται ότι η σύσταση του δεν θα καθυστερήσει, ενώ “μαγιά” για τις εργασίες του θα αποτελέσουν οι μελέτες που έχουν κατά καιρούς γίνει για τη πυρηνική ενέργεια.
Από τη πρόσφατη της Athlos για τη χωροθέτηση πυρηνικών σταθμών στην Ελλάδα, έως τη παλαιότερη του καθηγητή Παντελή Μπίσκα για τους SMR ή εκείνη της DEON για τη χρήση της συγκεκριμένης τεχνολογίας στη ναυτιλία, καθώς όπως λένε αρμόιδιες πηγές, πρόκειται για έτοιμο, επεξεργασμένο και υψηλής ποιότητας υλικό και η κυβέρνηση θέλει να αξιοποιήσει όλη αυτή τη συσσωρευμένη γνώση (https://energypress.gr/news/magia-i-doyleia-tis-athlos-toy-mpiska-kai-tis-deon).
Τμήμα της διαδικασίας ο δημόσιος διάλογος
Τα παραπάνω σημαίνουν ότι το προσεχές διάστημα ο δημόσιος διάλογος για τη πυρηνική ενέργεια θα ενταθεί σε όλα τα επίπεδα. Βασική άλλωστε παράμετρος που θα λάβει υπόψιν της η Εκθεση Αξιολόγησης είναι η κοινωνική αποδοχή, χωρίς την οποία δεν πρόκειται να προχωρήσουν ποτέ τα όποια σχέδια, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Ταϊβάν, η οποία κατασκεύασε πυρηνικό εργοστάσιο το οποίο όμως δεν λειτούργησε ποτέ, λόγω των κοινωνικών αντιδράσεων.
Στην ίδια γεωγραφικά περιοχή, η κυβέρνηση της Αυστραλίας, παρά το μορατόριουμ για τα πυρηνικά, λέγεται σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να επιτρέψει στους επενδυτές των data centers, ακριβώς επειδή είναι εξαιρετικά ενεργοβόρα, τη κατασκευή μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (https://www.climatecouncil.org.au/nuclear-power-stations-are-not-appropriate-for-australia-and-probably-never-will-be/).
Αυτά όλα δεν σημαίνουν προφανώς ότι αύριο κιόλας θα ξεκινήσουν οι ενέργειες για τη κατασκευή του πρώτου πυρηνικού αντιδραστήρα στην Ελλάδα. Κρίνοντας από τη διεθνή εμπειρία, στο ιδανικό σενάριο όπου σε μια χώρα υπάρχει κοινωνική αποδοχή, λαμβάνεται η πολιτική απόφαση, τηρούνται κατά γράμμα οι διαδικασίες και ο κρατικός μηχανισμός ανταποκρίνεται στο στοίχημα, μεσολαβούν γύρω στα 10- 15 χρόνια μέχρι να κατασκευαστεί και να μπει στη «πρίζα» μια τέτοια μονάδα.
Ποιες είναι οι 3 φάσεις
Τρεις είναι οι φάσεις προκειμένου μια χώρα να αποκτήσει Πυρηνικό Πρόγραμμα.
«Phase 1», αυτή στην οποία βρίσκεται σήμερα η Ελλάδα: Το κράτος πρέπει να αξιολογήσει αν η πυρηνική ενέργεια έχει θέση στο εθνικό ενεργειακό ισοζύγιο. Στην Έκθεση Αξιολόγησης θα πρέπει να συμπεριληφθούν απαντήσεις σε όλα τα πιθανά ερωτήματα. Από τη δυνητική τοποθεσία κατασκευής του αντιδραστήρα, τα είδη των προτεινόμενων τεχνολογιών, το πώς θα στηθεί η εφοδιαστική αλυσίδα, μέχρι ποιο θα είναι το θεσμικό πλαίσιο, τι προσωπικό χρειάζεται για την έρευνα και για τη στελέχωση της Ρυθμιστικής Αρχής, καθώς και ποιες ενέργειες απαιτούνται για τη διαχείριση και εναπόθεση του χρησιμοποιημένου πυρηνικού καυσίμου.
«Phase 2»: Αν η αξιολόγηση είναι θετική, τότε η χώρα περνάει στην επόμενη Φάση, στην οποία κάνει τις προπαρασκευαστικές εργασίες για να διαπραγματευθεί εν τέλει την κατασκευή ενός αντιδραστήρα. Εκτός από τις πρωτοβουλίες της ίδιας της αγοράς, δηλαδή την εξεύρεση της τοποθεσίας, τη σύσταση της εφοδιαστικής αλυσίδας και φυσικά τη προετοιμασία του φακέλου αδειοδότησης και κατασκευής, περιλαμβάνονται και οι ενέργειες που πρέπει να κάνει το ίδιο το κράτος (θεσμικό πλαίσιο και στελέχωση ρυθμιστικού φορέα).
«Phase 3»: Ξεκινά η κατασκευή της μονάδας, αυτή μπαίνει σε λειτουργία και ξεκινά η διαχείριση της από το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας.
ΠΗΓΗ energypress.gr
